Zo ga je om met hormonale klachten in elke levensfase
Hormonen beïnvloeden al vanaf jonge leeftijd je energie, stemming, slaap en stress. Veel vrouwen hebben klachten zonder te weten dat hormonen daar een rol in kunnen spelen. Claudia Bouwman is ervaringsdeskundige en vertelt hoe je hormonale klachten herkent en wat je er zelf aan kunt doen.
Zowel mannen als vrouwen maken de hormonen oestrogeen, progesteron en testosteron aan. Claudia: ‘Deze hormonen zijn erg belangrijk om de fabriek die je lichaam is, draaiende te houden. Kort samengevat: Oestrogeen zorgt ervoor dat je ’s morgens fris opstaat en dat je hersenen alert zijn. Progesteron zorgt ervoor dat je rustig blijft onder stress en het stimuleert je slaap. Testosteron zorgt voor energie en motivatie.’
Hormonen spelen gedurende het hele leven van vrouwen een belangrijke rol: van puberteit en vruchtbare jaren tot zwangerschap, perimenopauze (overgang), menopauze en daarna. In elk van die fases kunnen door hormonale schommelingen klachten ontstaan.
- Puberteit en jongvolwassenheid
De hormonen nemen toe en beginnen te schommelen. - Menstruele fase en vruchtbare jaren
Vrouwen kunnen in deze fase menstruatieklachten krijgen. Ook het Premenstrueel syndroom (PMS) komt voor. PMS veroorzaakt ernstige lichamelijke en emotionele klachten in de periode voor de menstruatie. - Zwangerschap en de periode daarna
Je hormonen zorgen ervoor dat je lichaam zich aanpast aan de zwangerschap, dat je baby goed groeit en ze zetten de bevalling in gang. Daarnaast kunnen ze ook stemmingswisselingen en andere klachten veroorzaken (Ouders van nu, 2024). - Perimenopauze (start van de overgang)
Met de overgang worden de vruchtbare jaren van een vrouw afgesloten. De perimenopauze begint meestal tussen de 40 en 45 jaar en duurt 2 tot soms wel 12 jaar. In deze fase kun je last krijgen van opvliegers en nachtzweten. Maar ook klachten als vermoeidheid, concentratieproblemen en een wattig gevoel in je hoofd (brain fog). - Menopauze
De menopauze is het moment in de overgang waarop de laatste menstruatie 1 jaar geleden is. De gemiddelde leeftijd is 51 jaar. - Postmenopauze
In deze fase zijn de hormonen oestrogeen en progesteron sterk gedaald. Het lichaam probeert te wennen aan deze nieuwe situatie. Je kunt in deze fase ook nog veel last hebben van overgangsklachten.
Lees meer over herkennen van en omgaan met overgangsklachten
Zoey (33 jaar) vertelt over haar hormonale klachten door PCOS
‘Een paar jaar geleden werd in het ziekenhuis vastgesteld dat ik Polycysteus Ovarium Syndroom (PCOS) heb. Hierbij groeien er cysten op de eierstokken. Mijn hormoonhuishouding voelde constant verstoord en ik maakte me steeds meer zorgen over de toekomst en mijn kinderwens. Uit stress ging ik meer snoepen en at ik ongezonder. Ik vond het lastig die suikerpieken en -dalen te doorbreken. Uiteindelijk maakte ik via de Zorg voor jezelf app een afspraak met een diëtist. Daar kreeg ik uitleg over hoe hormonen en voeding elkaar beïnvloeden. En dat minder koffie, regelmatiger eten, meer eiwitten en langzame koolhydraten je hormonen ondersteunen. Naast voeding ging ik ook in gesprek met een mental coach. We hadden het over slaaptips, maar vooral over mijn zorgen rondom vruchtbaarheid en de toekomst. Het uitspreken daarvan gaf al veel rust. Deze combinatie heeft me enorm geholpen.’
Je leefstijl is een belangrijke factor om hormonale klachten te verminderen. Kleine, haalbare aanpassingen op het gebied van voeding, bewegen en omgaan met stress helpen je daarbij.
Kies bij voorkeur voor onbewerkt voedsel en eet verse groenten (250 gram per dag). Beperk je inname van suiker, alcohol en sterk gekruid eten, omdat deze hormonale klachten kunnen verergeren (Vuurvrouw). Een diëtist kan je helpen om je voedingspatroon te veranderen. Heb je een aanvullende zorgverzekering bij a.s.r. of Ik kies zelf van a.s.r.? Dan heb je recht op 3 online afspraken met een diëtist via de Zorg voor jezelf app.*
Door te bewegen versterk je je botten en houd je jouw spierkracht op peil. Bewegen helpt je ook ontspannen en je stemming verbeteren. Bij een zorgverzekering van a.s.r. krijg je ook a.s.r. Vitality. Met dit programma word je beloond voor gezonde keuzes, zoals wandelen. Zo houd je een vitale leefstijl makkelijker vol.
Claudia: ‘Soms zijn de hormonale klachten zo groot dat het erg lastig is om meer te gaan bewegen. Pas toen ik zelf hormoontherapie kreeg voor mijn overgangsklachten, had ik meer energie om mijn leefstijl aan te passen.’
Hormonale klachten vragen een hoop energie, waardoor je draagkracht kan afnemen. Als je (werk)taken dan niet afnemen, loop je het risico op overbelasting. Bespreek daarom je klachten thuis en op het werk en kijk wat er mogelijk is om de belasting te verminderen.
Daarnaast kun je met een mental coach praten over het verminderen van stress bij hormonale klachten. Heb je een aanvullende zorgverzekering bij a.s.r. of Ik kies zelf van a.s.r.? Dan heb je recht op 3 online afspraken met een mental coach via de Zorg voor jezelf app.*
De expert
Claudia Bouwman is consultant Inkomen en zekerheid bij Loyalis, een merk van a.s.r. Ze helpt werkgevers om werknemers inzetbaar en gezond te houden. Ze heeft zich daarnaast uitgebreid in vrouwengezondheid verdiept. Vanuit eigen ervaring weet ze hoe groot de impact van hormonale klachten kan zijn. Daarom zet ze zich in om vrouwengezondheid, waaronder de overgang, beter bespreekbaar te maken op de werkvloer.
Kleine stappen of veranderingen kunnen al een groot verschil maken voor jouw hormoongezondheid. En leren omgaan met hormonale klachten hoef je niet alleen te doen. Wij helpen je met tips en artikelen van zorgprofessionals in de Zorg voor jezelf app. Heb je daarnaast een aanvullende zorgverzekering van a.s.r. of Ik kies zelf van a.s.r.? Dan heb je recht op 3 afspraken bij een diëtist of mental coach via de Zorg voor jezelf app.* Zo stel je gemakkelijk vragen die je hebt over hormoongezondheid.
*Als je geen aanvullende zorgverzekering bij ons hebt, of als je al 3 afspraken hebt verbruikt, kost een afspraak met een diëtist € 44,50 en een afspraak bij een mental coach € 87,50.
