De Wet toekomst pensioenen (Wtp) is ruim 2 jaar van kracht, maar de meeste werkgevers moeten nog overstappen. Folkert Pama, directeur Pensioenen bij a.s.r., voorziet voor 2026 ‘een hausse aan omzettingen’ en wijst ook op het belang van de fase erna.
De pensioensector in Nederland gaat een intensieve tijd tegemoet. Sociale partners moeten keuzes maken over hun koers onder de nieuwe Wtp-regels. Adviseurs moeten de ingrijpende veranderingen in goede banen leiden en uitvoerders moeten vaak overstappen naar nieuwe systemen.
Ook bij a.s.r. is het topdrukte. Als uitvoerder van de pensioenen van 2,5 miljoen Nederlanders moet a.s.r. ongeveer 25.000 actieve regelingen overzetten. Dat is een grote klus, erkent Folkert Pama. 'Al die duizenden werkgevers hebben allemaal een eigen regeling met specifieke kenmerken.'
Folkert kijkt terug op een drukke tijd bij het pensioenbedrijf van a.s.r. De zomer van 2023 was volgens hem bijzonder hectisch. De organisatie werkte hard om klaar te zijn voor de Wtp. Tegelijkertijd werden de pensioenactiviteiten van Aegon overgenomen. Dit gebeurde samen met de start van een nieuw IT-platform voor DC-regelingen. 'Teams moesten samengevoegd worden, producten op elkaar afgestemd en systemen losgekoppeld', vertelt Folkert. 'Dat traject kostte tijd én aandacht.'
Folkert noemt de integratie een belangrijke leerervaring. 'We hebben veel geleerd over hoe je grote verandertrajecten in korte tijd uitvoert.' Verschillende belangrijke doelen werden bereikt: het scheiden van de IT-omgevingen, het opzetten van één uniform systeemstructuur en het stabiel maken van de ketenprocessen.
De overgang naar de Wtp was ook een operatie die in 2023 veel aandacht kreeg. 'Dat was ook echt nodig, want sinds de Wtp op 1 juli 2023 ingevoerd is, moest bij ons elk pensioenproduct voor nieuwe klanten hieraan al kunnen voldoen.'
Belangrijk was dat deze operatie schaalvoordelen opleverde, zegt Folkert. 'Die schaalvoordelen heb je echt heel erg nodig naar de toekomst toe. Die kun je uiteindelijk ook aan de werkgever en deelnemers doorgeven.' Folkert benadrukt dat efficiëntie niet alleen een intern doel is, maar een voorwaarde om het nieuwe stelsel betaalbaar en werkbaar te houden.
Folkert geeft aan dat a.s.r. volledig klaar is om de omzettingen uit te voeren. De kans op mogelijke vertraging ziet hij vooral in besluitvormingsprocessen en in het adviestraject. 'Sociale partners bepalen hoe de nieuwe regeling eruit komt te zien, doorgaans in nauwe samenwerking met adviseurs. Het kan best zijn dat adviseurs bijvoorbeeld niet voldoende capaciteit hebben om aan de vraag te voldoen.' Dat risico wordt volgens hem groter als werkgevers langer wachten met de overstap. Dan krijgen adviesbureaus te veel trajecten tegelijk. Die spanning tussen tijd, capaciteit en complexiteit maakt 2026 tot een belangrijk jaar voor de sector, vindt Folkert. 'Het is een jaar waarin heel veel moet gebeuren. Dit zijn gigantische projecten.'
'Uitstellen is een verleidelijke optie, vanwege mogelijke onzekerheden, de complexiteit en de wens voor een afgewogen interne besluitvorming', zegt Folkert. 'De wettelijke deadline ligt op 1 januari 2028, maar eigenlijk heb je minder dan twee jaar de tijd. Wil je je regeling omzetten, dan moet je het vóór 1 oktober 2027 geregeld hebben. Zorg daarom dat je als werkgever niet achteraan in de rij komt te staan. Door op tijd te beginnen, heb je meer tijd om de regeling aan te laten sluiten bij specifieke wensen en bij de verplichtingen.' Hiermee wordt 2026 in feite voor bijna alle betrokken partijen het cruciale jaar.
Wat is de rol van a.s.r. hierbij? 'Wij helpen zowel adviseurs als werkgevers in het proces. Je zult veel moeten doorrekenen in de overgang van oud naar nieuw. Wat betekent het voor de pensioenaanspraken van de deelnemers? Daar leveren wij tools voor. Die rekenhulpen helpen voorkomen dat besluitvorming vertraagt doordat informatie ontbreekt of onvolledig is', legt Folkert uit.
‘Om de administratieve druk voor adviseurs te verlichten, heeft a.s.r. een 'digitale omzettingsstraat' ontwikkeld’, gaat Folkert verder. ‘Die maakt het mogelijk om bestaande klantgegevens automatisch in te laden in nieuwe Wtp-offertes. Het hele proces is bij wijze van spreken twee drukken op de knop.’ Met name grotere advieskantoren, die honderden regelingen beheren, kunnen volgens Folkert zo veel tijd winnen. ‘Dat is belangrijk, want de toegevoegde waarde van een adviseur zit niet in de administratie, maar in het geven van advies.’
Te midden van alle hectiek vindt Folkert het ook belangrijk dat pensioenuitvoerders voorbij de Wtp deadline kijken. 'We moeten niet in het hier en nu blijven hangen, in de technische implementatie van het nieuwe stelsel, maar ook nadenken over hoe de sector er na de overstap naar de Wtp uitziet. Wat betekent dit voor de dienstverlening aan deelnemers? Pensioen vereist immers een langetermijnblik; je moet toch vaak 40 tot 50 jaar vooruitkijken. Onze oplossing hiervoor is simpel; we zijn bezig met het ontwikkelen van een 'masterproduct', met allerlei verschillende opties en variabelen dat op één systeem kan draaien.'
In het DC-stelsel verschuift de aandacht meer naar individuele keuzes, lifecycle-beleggen en risicoprofielen. Deelnemers krijgen meer verantwoordelijkheid, en zullen die niet altijd vanzelf pakken. 'We zien ook dat de groep die met pensioen gaat steeds groter wordt', zegt Folkert. 'Mensen moeten straks vaker keuzes maken, met grote gevolgen voor hun pensioen. We moeten ze zo goed mogelijk helpen zodat ze hierbij verantwoorde en afgewogen keuzes kunnen maken.'
Dit betekent dat uitvoerders en adviseurs nu al moeten nadenken over het bereiken van deelnemers, het verkrijgen van de juiste informatie en het veilig ontsluiten van data. a.s.r. ontwikkelt hiervoor onder meer digitale keuzebegeleiding, geautomatiseerde vergelijkingsfunctionaliteiten en portaalinformatie die niet per product maar per persoon is opgezet, vertelt Folkert. 'Een simpel voorbeeld: een deelnemer heeft vaak meerdere pensioenpotjes bij ons. We gaan ervoor zorgen dat in onze communicatie dan alles in één overzicht wordt meegenomen.'
Na de transitie zullen er volgens Folkert niet alleen nieuwe uitdagingen, maar ook meer mogelijkheden voor de pensioensector ontstaan. Hij verwacht dat dit tot vernieuwing zal leiden. Ook verwacht hij dat adviseurs hun rol verbreden richting financiële planning. 'De Wtp creëert een nieuwe markt. Wij willen daar samen met adviseurs stappen in zetten.'
Werkgevers krijgen volgens Folkert een grotere rol. Bewustwording van werknemers die meer kunnen kiezen, wordt een structurele taak. 'Veel werkgevers voelen een verantwoordelijkheid om een goed pensioen voor werknemers te regelen', aldus Folkert. Het is volgens hem bovendien een punt waarop werkgevers zich kunnen onderscheiden op de arbeidsmarkt.
Folkert ziet ook ruimte voor aanvullende producten die deelnemers breder ondersteunen in hun welzijn, zowel financieel als persoonlijk. Als voorbeeld noemt hij a.s.r. Vitality, het programma dat werknemers stimuleert om gezonder te leven en meer te bewegen, bijvoorbeeld door te wandelen. Volgens Folkert sluit dit logisch aan op de verschuiving naar een stelsel waarin duurzame inzetbaarheid en persoonlijke verantwoordelijkheid een grotere rol krijgen. In zijn visie wordt pensioen hiermee onderdeel van een breder pakket aan financiële en gezondheidsoplossingen.
Volgens Folkert is het belangrijk dat de hele pensioensector zich samen voorbereidt op de nieuwe pensioenrealiteit na 1 januari 2028. 'Hoe versterken we elkaar in een keten die complexer wordt? Werkgevers, adviseurs en uitvoerders zullen elkaar vaker moeten opzoeken om processen te stroomlijnen en deelnemers echt verder te helpen.'
Verdiep je nu in de Wet toekomst pensioenen. Dan kun je later voor een regeling zorgen die past bij je bedrijf en medewerkers. En draag je altijd bij aan een vitaal en financieel redzaam Nederland. Met een pensioenregeling van a.s.r. krijgen medewerkers ook toegang tot a.s.r. Vitality. Zo draag je niet alleen bij aan hun financiële fitheid, maar ook aan mentale en fysieke fitheid.